Skip to article frontmatterSkip to article content
Site not loading correctly?

This may be due to an incorrect BASE_URL configuration. See the MyST Documentation for reference.

Druksensor ijken en maken van een pV-diagram

Introductie

In de experimentele natuurkunde was het lang geleden gelukt om de krachten tussen ladingen te bestuderen zonder dat bekend was hoe groot die ladingen nu precies waren. Men laadde een metalen bol op en hield deze tegen een andere metalen bol van hetzelfde materiaal. Men redeneerde dat de ladingen op de bollen gelijk waren, omdat ze van hetzelfde materiaal waren. Vervolgens plaatste men de bollen in een vacuüm en mat men de krachten tussen de bollen met een zeer gevoelige balans. Op deze manier kon men de krachten tussen de ladingen bestuderen zonder de absolute waarde van de ladingen te kennen. Dit trucje kon herhaald worden met andere bollen waarna een kwantiatieve beschrijving van de krachten tussen ladingen mogelijk werd.

Een soortgelijke meettechniek gaan we gebruiken om een druksensor te ijken. Van de sensor zijn wel wat dingen bekend, maar omdat de spanning van de Arduino niet overeenkomstig is met de gewenste spanning, zouden we deze moeten ijken. We weten dat de sensor lineair is, dus als we twee punten weten, kunnen we de rest van de curve bepalen. Nog beter zou het zijn om drie punten te nemen en zo ook het lineaire karakter van de sensor te bevestigen.

Theorie

Een injectiespuit met een maximaal volume van 50 mL is gevuld met lucht. De spuit kan aan een kant afgesloten worden met een tube die verbonden is met een druksensor die de gasdruk meet. Door de zuiger van de spuit in te drukken, wordt het volume verkleind en de druk verhoogd. Wanneer we de druk langzaam in drukken verwachten we dat de druk in de spuit volgens de wet van Boyle toeneemt:

P1V1=P2V2P_1 V_1 = P_2 V_2

Omdat de gemeten spanning van de druksensor lineair afhankelijk is van de druk, kan de druk uitgedrukt worden als:

P=aU+bP = a U + b

Methode en materialen

Je maakt gebruik van een Arduino. Daarvoor heb je de juiste IDE nodig. Het programma staat al op de Arduino’s in het lokaal. Zodra je de Arduino aansluit op je computer zal de Arduino gaan meten, maar zijn de metingen nog niet zichtbaar. Je moet de Arduino op Arduino MKR Zero zetten. Dan wordt nog wel een driver geinstalleerd.

Controleer of de Arduino herkend wordt door op tools -> port te klikken, daar staat de com poort van de Arduino. Open vervolgens de seriële monitor (het vergrootglas rechtsboven in de IDE) om de gemeten spanning te zien.

int drukpin = A1;

void setup() {
  pinMode(A1,INPUT);
  Serial.begin(9600);
}

void loop() {
  Serial.println(analogRead(drukpin));
  delay(100);
}

Deel 1

Stel de injectiespuit in op 40 mL en sluit de spuit aan op de druksensor door middel van een zo klein mogelijke tube. Meet de spanning van de druksensor met de Arduino en noteer deze waarde als U1U_1. Druk vervolgens de zuiger langzaam in tot 20 mL en meet opnieuw de spanning van de druksensor, noteer deze waarde als U2U_2. Herhaal dit voor volumes van 10 mL.

  1. Leg uit waarom een zo klein mogelijke tube gebruikt moet worden.

  2. Welke waarde hoort bij de gasdruk bij 40 mL? Zoek deze waarde op.

  3. Welke waarden horen bij de gasdruk bij 20 en 10 mL?

  4. Gebruik de drie punten om de waarden van aa en bb in vergelijking 2 te bepalen en controleer of de sensor inderdaad lineair is door de waarden te plotten.

  1. Zo zit er een kleinere fout in. Als tube groter is kan je niet zomaar het volume an de tube verwaarlozen.

  2. 11051 \cdot 10^5
  3. 2105en41052 \cdot 10^5\, \mathrm{en} \,4 \cdot 10^5
  4. Zie Python blok

Deel 2

Vervang daarbij de kleine tube voor een langere en bepaal het onbekende volume van de tube met een volgende meetserie waarbij je de druk en het volume bepaald. Zorg ervoor dat ook drukken onder de 1 atm gemeten worden.

Resultaten

Deel 1

#importeren van benodigde libraries
import numpy as np
import matplotlib.pyplot as plt
from scipy.optimize import curve_fit

#data met korte buis
U_1 = 1.79
U_2 = 3.06
U_3 = 5.30

U_arr = np.array([U_1, U_2, U_3])

P_3 = 1*10**5
P_4 = 2*10**5
P_5 = 4*10**5

P_arr = np.array([P_3, P_4, P_5])

# Definitie van de functie voor de druk fit
def func_druk(x, a, b):
    return a * x + b

# Fitten van de druk data voor de korte buis
par_d, cov_d = curve_fit(func_druk, [U_1, U_2, U_3], [P_3, P_4, P_5])
print("Druk fit parameters (a, b):", par_d)

# Plotten van de data en fit voor de korte buis
plt.plot (U_arr, P_arr, 'ro', label='Data punten')
plt.plot (U_arr, func_druk(U_arr, *par_d), 'b-', label='Fit lijn')
plt.xlabel('Spanning U (V)')
plt.ylabel('Druk P (Pa)')
plt.title('Druk vs Spanning met korte buis')
plt.legend()
plt.show()
Druk fit parameters (a, b): [ 85907.57019587 -57320.6124759 ]
<Figure size 640x480 with 1 Axes>

Deel 2

#We zijn onze voltagemetingen kwijt geraakt door issues met pushen en pullen aan het eind van het experiment. We hebben data van een andere groep geleend om deze opdracht af te kunnen maken.

# Geleende data met lange buis
U1_2 = 1.79  # 40 ml 
U2_2 = 2.90  # 20 ml 
U3_2 = 4.60  # 10 ml

U_arr_2 = np.array([U1_2, U2_2, U3_2])
P_2 = 1 / 1.5 * P_3
P_1 = 1 / 1.25 * P_3

# Aangenomen dat de drukwaarden hetzelfde zijn als bij de korte buis
par_d2, cov_d2 = curve_fit(func_druk, [U1_2, U2_2, U3_2], [P_3, P_4, P_5])
print("Druk fit parameters (a, b):", par_d2)

P_buis = func_druk(U_arr_2, *par_d2)

# Plotten van de data en fit voor de lange buis
plt.plot (U_arr_2, P_buis, 'ro', label='Data punten')
plt.plot (U_arr_2, func_druk(U_arr_2, *par_d2), 'b-', label='Fit lijn')
plt.xlabel('Spanning U (V)')
plt.ylabel('Druk P (Pa)')
plt.title('Druk vs Spanning met lange buis')
plt.legend()
plt.show()

# Berekening van het volume in de lange buis
V_arr_1 = (40, 20, 10)  # ml
V_arr_2 = (P_arr * V_arr_1) / P_buis

V_buis = V_arr_2 - V_arr_1
V_buis_mean = np.mean(V_buis)
print("Gemiddeld volume in de lange buis:", V_buis_mean)

# Vergelijking van de twee fit lijnen
plt.figure()
plt.plot (U_arr_2, func_druk(U_arr_2, *par_d2), 'r-', label='Fit lijn lange buis')
plt.plot (U_arr, func_druk(U_arr, *par_d), 'b-', label='Fit lijn korte buis')
plt.xlabel('Spanning U (V)')
plt.ylabel('Druk P (Pa)')
plt.title('Vergelijking Druk vs Spanning')
plt.legend()
plt.show()
Druk fit parameters (a, b): [ 107670.03364943 -100084.8708438 ]
<Figure size 640x480 with 1 Axes>
Gemiddeld volume in de lange buis: 0.7170601842158065
<Figure size 640x480 with 1 Axes>